Κέλυ Θωμά: «Οφείλουμε να εξελίσσουμε αυτό που αγαπάμε»

Κέλυ Θωμά (Φωτογραφία: Tony Zacharakis)

Ταλαντούχα λυράρισα, αλλά και συνθέτρια κομματιών για λύρα που ξεφεύγουν από τα στενά παραδοσιακά μοτίβα, η Κέλυ Θωμά κυκλοφόρησε το 2014 τη δεύτερη προσωπική της δουλειά, το CD 7Fish, το οποίο απέσπασε διθυραμβικές κριτικές. Τη Δευτέρα 29 Ιουνίου εμφανίζεται ζωντανά στο Καφέ «Πέραν» στη Νέα Χαλκηδόνα, μαζί με τον Ross Daly, δάσκαλο και σύζυγό της, τον Περικλή Παπαπετρόπουλο και τον Βαγγέλη Καρίπη. Με αυτή την αφορμή, κουβεντιάζουμε μαζί της για τη σχέση της με τη λύρα, τη γνωριμία και τη συνεργασία με τον Ross Daly και τις προσωπικές της δουλειές.

Προέρχεσαι από αυτό που λέμε «μουσική οικογένεια»;

Οι γονείς μου δεν έπαιζαν μουσική, η μικρή αδερφή μου έπαιζε- ακορντεόν και κιθάρα στο σχολείο. Μάλιστα αυτή θεωρείτο η μουσικός της οικογένειας, ερασιτεχνικά πάντα. Εγώ ξεκίνησα να ασχολούμαι με τη μουσική από τα 17. Αυτό ήταν μια έκπληξη για την οικογένειά μου, γιατί μέχρι τότε ήμουν χορεύτρια. Έκανα κλασικό και σύγχρονο χορό στον Πειραιά, όπου μεγάλωσα.

Κι η ενασχόληση με τη λύρα όχι μόνο ως λυράρισα, αλλά και ως συνθέτρια, πώς προέκυψε; Μου κάνει εντύπωση, γιατί είναι ένας αρκετά ανδροκρατούμενος χώρος στην Ελλάδα.

Για μένα η μουσική προέκυψε με ένα πολύ μαγικό τρόπο, παρότι έχω κρητικές ρίζες από την πλευρά της μητέρας μου: ακούγοντας τον Ross Daly. Άρχισα να ακούω τη μουσική του τελείως τυχαία, ήμουν 15 τότε, και στα 17 άκουσα για πρώτη φορά ζωντανά μουσική του. Εκείνο το βράδυ, σε μια συναυλία του Ross στο Μοσχάτο με τον Σωκράτη Σινόπουλο και τον Djamchid Chemirani, αποφάσισα ότι θέλω να μάθω λύρα. Όχι, όμως, να γίνω λυράρισα. Δεν είχα εικόνα τι σημαίνει η λύρα στα γλέντια. Δεν ήξερα καν πώς ήταν μια λύρα. Είχα, απλώς, ακούσει βινύλια του Ross- έπαιρνα βινύλια εκείνη την εποχή. Ήταν μαγική διαδικασία να πας στο δισκοπωλείο αναζητώντας το βινύλιο που ήθελες. Βλέποντάς τον, λοιπόν, ένιωσα ένα αίσθημα ευχάριστης ζήλιας, γιατί παίζοντας αυτό το όργανο ήταν σε ευθυγράμμιση με τον εαυτό του. Ήταν ευτυχισμένος. Και ζήλεψα αυτή την αίσθηση.

Οπότε μπήκες πολύ αυθόρμητα στο «σύμπαν» της λύρας.

Ναι, με τράβηξε πολύ αυθόρμητα!

Η γνωριμία σου με τον Ross πώς προχώρησε από κει και πέρα; Πώς είναι ως άνθρωπος;

Το να βρω πού παίζει ο Ross ήταν μια πολύ μαγική περιπέτεια κάθε φορά. Τότε δεν υπήρχε και το ίντερνετ, βλέπεις. Έκοβα, λοιπόν, αποκόμματα εφημερίδων από συνεντεύξεις τύπου, πήγαινα σε συναυλίες, από το soundcheck ήδη, καθόμουν μαζί τους. Ήμουν groupie, κανονικά! Σιγά σιγά τον γνώρισα. Ξεκινήσαμε να κάνουμε μαθήματα μαζί 2-3 χρόνια. Άρχισα να μαθαίνω το ρεπερτόριό του με πολύ πάθος και, όπως έχει κάνει με πολλούς άλλους μαθητές του, με πήρε στο συγκρότημά του το Λαβύρινθο. Επικουρικά, τότε. Και τώρα, πάντως, πολλές φορές έτσι αισθάνομαι. Δε μάθαμε μόνο μουσική από τον Ross, μάθαμε πολλά πράγματα.

Όπως;

Έχω μάθει πώς συμπεριφέρεται ένας μουσικός πάνω στη σκηνή, πώς σέβεται τον συμπαίκτη του, πώς διαμορφώνει μια αισθητική και μια ατμόσφαιρα στη συναυλία, πράγματα πολύ σημαντικά. Το να είσαι καλός μουσικός, να κουνάς γρήγορα τα δάχτυλά σου, είναι το λιγότερο, τελικά.

Πώς θα περιέγραφες τη μουσική σου; Γιατί δεν πρόκειται για αναπαραγωγή αποκλειστικά παραδοσιακών μοτίβων.

Η μουσική που παίζω και που φτιάχνω είναι, νομίζω, ένα παζλ, ένα «ψηφιδωτό» διαφόρων ακουσμάτων που έχω, που μου αρέσουν και τα έχω συνδυάσει με έναν τρόπο, ώστε το «ψηφιδωτό» αυτό να είμαι τελικά εγώ. Είμαι, βέβαια, πολύ επηρεασμένη από μουσικές της Ανατολής, γιατί αυτές έχω μελετήσει κυρίως, αλλά χρησιμοποιώ κι αρμονία, χωρίς, όμως, να έχω σπουδάσει αρμονία- εμπειρικά. Το άκουσμα είναι κάτι που θέλω να μοιραστώ, για αυτό κι εκδίδω δουλειές. Οι μαθητές του Λαβύρινθου– όπως κι εγώ- δεν κουβαλάμε την παράδοση οικογενειακά, αισθανόμενοι ότι πρέπει να τη στηρίξουμε ή να τη διατηρήσουμε. Νιώθουμε πως μας έχουν δοθεί τόσα όμορφα πράγματα από τόσο ωραίους δασκάλους και μουσικούς, που θέλουμε να τα κάνουμε «δικά μας» και να τα εξελίξουμε. Αυτό αισθάνομαι πως θέλω να κάνω. Και να φτιάξω ένα καινούριο ήχο που να έχει μια φρεσκάδα, αλλά που, ταυτόχρονα, έχει ρίζες σε πράγματα του παρελθόντος, τα οποία μου αρέσουν.

Η ενασχόλησή σου με το κομμάτι της σύνθεσης ήταν το αποτέλεσμα μιας διαδικασίας σταδιακής ωρίμανσης;

Πάντα θεωρούσα ότι ένα από τα πιο σημαντικά στοιχεία του δασκάλου και άντρα μου, του Ross, ήταν πως μπορούσε να δει αυτή τη δημιουργική πλευρά της μουσικής. Το έβρισκα πάντα μαγικό. Το ότι δεν κόλλησε, όπως κι άλλοι δάσκαλοί μου και μουσικοί, στο παρελθόν. Οι συγκεκριμένοι άνθρωποι δεν έχουν κάνει σκοπό της ζωής τους να παραδώσουν στους επόμενους ανέγγιχτο αυτό που πήραν από τους προηγούμενους. Οφείλουμε να είμαστε δημιουργικοί και να εξελίσσουμε αυτό που αγαπάμε. Άλλωστε, αυτά που λέμε «παραδοσιακά», σήμερα τα αποκαλούμε έτσι. Στην εποχή τους, κάποιοι τα εξέλιξαν.

Το 2009 κυκλοφορείς, λοιπόν, την πρώτη σου δουλειά, το CD Anamkhara. Μιας κι έχουν περάσει κάποια χρόνια έκτοτε, θέλεις να μου πεις πώς γεννήθηκε;

Αφότου ξεκίνησα, τα επόμενα κομμάτια ήρθαν πιο εύκολα και πιο φυσικά. Γιατί ελπίζω- και νομίζω- ότι βρήκα ένα δικό μου ήχο. Δεν πιέστηκα να γράψω ένα κομμάτι. Αυτό που κάνουμε με τον Ross είναι πως φτιάχνουμε συνθέσεις για δύο λύρες ή για περισσότερα τοξωτά όργανα. Αυτό είναι μεγάλη πρόκληση, γιατί πρέπει να δημιουργήσεις μια σύνθεση όπου να χρησιμοποιήσεις την αρμονία με τέτοιο τρόπο, ώστε να μην ακούγεται «δυτική». Οπότε έφτιαξα αυτό το πρώτο CD με κομμάτια που μου άρεσαν πάρα πολύ με αυτό το πνεύμα. Δεν ήξερα τι θα γίνει με αυτό, ποιος θα το ακούσει, σε ποια γωνία του κόσμου- ή αν θα είναι μόνο ο Ross, η οικογένειά μου, ή κάποιοι φίλοι, στους οποίους θα το έδινα. Εγώ το έκανα καθαρά για συναισθηματικούς λόγους. Ένα από τα καλά του ίντερνετ είναι ότι μπορείς να διαδώσεις αυτό που κάνεις και να βρεις ανθρώπους που το αγαπάνε στα πιο απίθανα σημεία. Ήταν για μένα εξαιρετικά συγκινητικό πως αυτή η μουσική που έφτιαχνα εδώ στο χωριό μου, τις Αρχάνες, ακουγόταν στην Αυστραλία, την Ιαπωνία ή αλλού. Σε μια εποχή που η δισκογραφία είναι σε τόσο δύσκολη κατάσταση και δεν υπάρχουν εταιρείες που να αγοράσουν και να προωθήσουν μια παραγωγή, αυτό που ως μουσικός μπορείς μόνος σου να κάνεις μέσω του ίντερνετ είναι πολύ μεγάλο εργαλείο.

Κάνεις ανεξάρτητες παραγωγές, έτσι;

Κι οι δύο δουλειές μου είναι ανεξάρτητες παραγωγές. Τις έχω ηχογραφήσει στο Ηράκλειο. Κάποιες ηχογραφήσεις του πρώτου CD έγιναν στην Κωνσταντινούπολη.

(Φωτογραφία: Γιάννης Καρνίκης/Narciso Corporation Photography)

(Φωτογραφία: Γιάννης Καρνίκης/Narciso Corporation Photography)

Η περσινή σου δουλειά, το 7Fish, έχει πάλι αναφορά στο υγρό στοιχείο και στα… ψάρια. Παραπέμπει και στη δικιά σου σχέση με τη θάλασσα;

Μεγάλωσα στον Πειραιά, είχαμε εξοχικό στην Αίγινα, οπότε σχεδόν όλο το καλοκαίρι ήμουν στην Αίγινα, δίπλα στη θάλασσα, και το χωριό του πατέρα μου, η Ευρετή, είναι κοντά στο Φισκάρδο της Κεφαλονιάς- πάλι δίπλα στη θάλασσα. Το να δώσω στα κομμάτια μου ονόματα ψαριών ήταν, για να πω την αλήθεια, μια ανάγκη να βρω τίτλους για τα κομμάτια. Ήθελα, εξάλλου, να διαθέτει το CD ένα concept, που να μην έχει να κάνει με παραδοσιακούς συνειρμούς.

Έχοντας, πλέον, ταξιδέψει σε πολλές χώρες κι ουκ ολίγες ηπείρους, ποιο είναι το feedback που λαβαίνεις;

Έχουμε, πράγματι, ταξιδέψει σε πολλά μέρη του κόσμου κι είναι πολύ όμορφο να μπορείς να πας σε ένα χωριουδάκι στην Ευρώπη ή την Αυστραλία, για παράδειγμα, και να έρθουν άνθρωποι να μοιραστούν μαζί σου αυτό που αγαπάς. Αυτό που μου αρέσει στο εξωτερικό είναι ότι οι άνθρωποι δεν έχουν ξανακούσει λύρα ή σάζι κι έτσι δεν έχουν μέτρο σύγκρισης, οπότε ακούν με ένα πολύ αγνό τρόπο. Στην Ελλάδα ο κόσμος ξέρει τι έρχεται να ακούσει κι είναι πιο σοβαρός κριτής. Κι αυτό μου αρέσει.

Συμμετέχεις και στο «Tokso Quartet». Πώς δημιουργήθηκε;

Το «Tokso Quartet» (http://www.toksoquartet.com/) «γεννήθηκε» το 2008, με έδρα ουσιαστικά τη Νορβηγία, κι έχουμε ήδη κάνει 2 CD. Είναι σημαντικό ότι έχουμε επιχορηγήσεις από τη Νορβηγία. Η Anne Hytta βρήκε τις υπόλοιπες κοπέλες μέσω του διαδικτύου, για άλλη μια φορά, απλώς γνωριζόμασταν. Αφότου πρωτοβρεθήκαμε όλες μας στη Νορβηγία, η «χημεία», και η ανθρώπινη και η μουσική, λειτούργησε πολύ άνετα, για αυτό και το σχήμα υπάρχει μέχρι και σήμερα. Τα συγκροτήματα δύσκολα διαρκούν στο χρόνο, ξέρεις.

Το προσωπικό site της Κέλυς Θωμά είναι http://www.kellythoma.com/

Ο Ross Daly (λύρα, τάρχου, ραμπάμπ, σάζι), η Κέλυ Θωμά (λύρα), ο Περικλής Παπαπετρόπουλος (σάζι, λάφτα) κι ο Βαγγέλης Καρίπης (κρουστά) εμφανίζονται στο Καφέ «Πέραν», Λ. Δεκελείας 20, Νέα Χαλκηδόνα, τη Δευτέρα 29 Ιουνίου, στις 22:30. Περισσότερες πληροφορίες στο http://www.peran.gr/mousiko-imerologio/481-ross-daly/event_details

unnamed

Βιντεοκλιπ με σκίτσα της Ι. Καρυστιάνη για τους «Αντικατοπτρισμούς» του Μάνου Χατζιδάκι

 24/06/2015

Δισκοκριτικές!

 30/06/2015

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Απαντήστε στην παρακάτω ερώτηση * Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.