«Η Αριστερά μπροστά στο ΠΡΟΒΛΕΨΙΜΑ απρόβλεπτο», του Νίκου Νούλα

Του Νίκου Νούλα

«Μπορούν οι πληβειακές μάζες, τα ετερογενή προλεταριακά πλήθη, οι ξεριζωμένοι πρόσφυγες, οι ανέστιοι μέτοικοι να συγκροτήσουν το σύγχρονο επαναστατικό υποκείμενο; Ή μήπως το προφίλ τους δεν αρμόζει με τέτοια μεγαλεπήβολα σχέδια; Μήπως οι προλετάριοι «είναι κερματισμένοι», οι πρόσφυγες «είναι απελπισμένοι και κοιτάνε μόνο την άμεση επιβίωση», οι μέτοικοι «έχουν το νου τους στην πατρίδα» κοκ;

Παρόμοιοι προβληματισμοί, αλλά σε διαφορετικές ιστορικές συνθήκες, εμφανίστηκαν την περίοδο ανόδου του εργατικού κινήματος με τη μορφή της μικροαστικής επιφυλακτικότητας και της αστικής εχθρικής προπαγάνδας ενάντια στους «άξεστους» που επεδίωκαν να έχουν λόγο στα κοινωνικά πράγματα και μάλιστα να καθοδηγήσουν τον κοινωνικό μετασχηματισμό.

Ερχόμενοι στο σήμερα: Η απάντηση στα παραπάνω, τα οποία ανοίγουν εκ νέου τη συζήτηση για το επαναστατικό υποκείμενο, καθορίζεται από τη φύση του καπιταλισμού: την ταξικότητα και την (υπερ)εθνικότητα. Πολλώ δε μέλλον στην ιμπεριαλιστική του φάση, βλέπε πολυεθνικές, χρηματιστικό κεφάλαιο, εδαφική επέκταση των μεγάλων δυνάμεων, μοίρασμα του κόσμου κλπ. Ακόμα περισσότερο στην περίοδο της παγκοσμιοποίησης, όπου η εμβέλεια των κέντρων ισχύος (πολιτικών, οικονομικών, στρατιωτικών, πληροφοριακών) είναι ακόμα πλατύτερη.

Πρόκειται για τον Ωκεανό της καπιταλιστικής παγκοσμιοποίησης. Με τα αρχιπελάγη, τα πελάγη, τις ανοιχτές θάλασσες, τους κόλπους και τους όρμους. Με την πολυμορφία ανθρώπινης πανίδας. Με τα μεγάλα θαλάσσια ρεύματα. Με τις μετακινήσεις «θαλάσσιων» πληθυσμών.

Κάνοντας μια τέτοια προσέγγιση στην ουσία του σύγχρονου καπιταλισμού, αποφεύγουμε το δογματισμό της «εξ αποκαλύψεως αληθείας» και τα αδιέξοδα που αυτή δημιουργεί στην αντιπαραβολή της με τα νέα δεδομένα. Κυρίως, όμως, τοποθετούμε στο σήμερα, χωρίς να τις καταργούμε αλλά αναγνωρίζοντας τις νέες τους μορφές, έννοιες όπως «κοινωνικός σχηματισμός», «εργατική τάξη», «επαναστατικό υποκείμενο».

Έτσι, η αυτοτέλεια των επιμέρους κοινωνικών σχηματισμών, αν και δεν καταργείται, προσδιορίζεται από υπέρτερες δυνάμεις. Η εργατική τάξη, αν και εξακολουθεί να υπάρχει, αναγνωρίζεται σε τυπικές και άτυπες μορφές εργασίας, στο πρεκαριάτο, στους χωρίς δικαιώματα (εγχώριους και κυρίως εισαγόμενους προλετάριους).

Εντέλει, η μερική ταυτότητα, η κομματιασμένη αντίληψη λόγω εργασιακής επισφάλειας, η αίσθηση του μη ανήκειν στην πολιτική κοινότητα της χώρας αποδημίας, η προσπάθεια ένταξης στην κοινωνία μέσω της νομιμοφροσύνης και ταυτόχρονα η επιμονή στη διατήρηση της ταυτότητας, όλα αυτά και πολλά άλλα, υπερπροσδιορίζονται από τους οικονομικούς όρους.

Συμπερασματικά: To σύγχρονο επαναστατικό υποκείμενο δεν καταργείται μέσα στον ωκεανό των εσωτερικών του διαφορήσεων, ούτε μετατρέπεται κάποια αόριστα νοούμενη κοινωνία.  Αλλά επανορίζεται στις σύγχρονες συνθήκες.»

Όλο το βιβλίο του Νίκου Νούλα Η Αριστερά μπροστά στο ΠΡΟΒΛΕΨΙΜΑ απρόβλεπτο βρίσκεται διαθέσιμο στο https://www.scribd.com/document/349095757/

«Φασίστες (δολοφόνοι) τραυμάτισαν βαρύτατα το βουλευτή Λαμπράκη»

 22/05/2017

No Next Post

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Απαντήστε στην παρακάτω ερώτηση * Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.